Oboljenja koja se liječe matičnim ćelijama

24. 09. 2021
Eldar dr. Mehmedbašić

Matičene ćelije su pluripotentne ćelije. To znači da imaju potencijal da se iz njih razvijaju različite vrste ćelija koje sačinjavaju naša tkiva, organe. Zbog ove karakteristike matične ćelije imaju sve zapaženiju ulogu u tretmanu različitih oboljenja. Lepeza oboljenja koja se liječe matičnim ćelijama iz dana u dan je sve šira.

Kako se primjenjuju matične ćelije?

Ako pacijent prima sopstvene matične ćelije prikupljene na porođaju terapiju nazivamo autolognom. U tom slučaju autologni tretamn se ne može koristiti kod nasljednih poremećaja jer matične ćelije nose isti genetski zapis.

Alogena terapija matičnim ćelijama je vrsta tretmana kada pacijent prima matične ćelije od donora koji može biti brat, sestra ili drugi srodnik ili može biti nesrodni davalac. U svakom od tih slučajeva potrebno je uraditi HLA tipizaciju tkiva i uporediti primaoca i davaoca matičnih ćelija.

Oboljenja koja se liječe matičnim ćelijama

Primjena matičnih ćelija je svrstane je u tri grupe. Postoji grupa oboljenja koja se rutinski i sa dosta uspjeha tretiraju matičnim ćelijama. Zapašena je primjena matičnih ćelija u području regenerativne medicine. Trća grupa oboljenja jeste ona za koja se provode kliničke studije sa željom da što prije dospiju na listu oboljenja koja se rutinski tretiraju matičnim ćelijama.

  • Standardne terapije
  • Regenerativne terapije
  • Kliničke studije

Standardne terapije

U našim tijelima, kostna srž je izvor svih ćelija krvi. U kostnoj srži se nalaze hematopoetske matične ćelije koje kontinuirano prave nove ćelije krvi i zamjenjuju uništene ćelije. Ukoliko se koštana srž ošteti bolešću ili nekim lijekovima ona prestaje da pravi ove neophodne ćelije krvi što dovodi do ozbiljnih bolesti. Zato se hematopoetske matične ćelije zamjenjuju novim. Ovo se radi transplantacijom koštane srži, to jest transplantacijom matičnih ćelija. Krv iz pupčanika je najbolji izvor matičnih ćelija za takvu transpantaciju.

Regenerativne terapije

Pored koštane srži matične ćelije mogu da regenerišu i druga tkiva i organe. Regenerativna terapija najviše uspjeha ima u tretmanu autizama, cerebralna paralize, moždanog udara, povreda kišme, multiple skleroze, amiotrofične lateralne skleroze, gonartroze, dijabetesa, atrofije očnog nerva, saniranja ožiljaka, tretmanu ćelavosti.

Kliničke studije

U svijetu se trenutno sprovodi oko 7.000 kliničkih studija sa matičnim ćelijama. Ispituju se brojne bolesti kod kojih matične ćelije mogu da pomognu, a najviše se ispituju slijedeće:

  • Alchajmerova bolest
  • Parkinsonova bolest
  • Povrede mozga
  • Lupus eritematodes
  • Kronova bolest
  • Ekcem
  • Psorijaza
  • Reumatoidni artritis
  • Ulcerativni kolitis
  • Srčana slabost nakon infarkta
  • Starenje organizma
  • Akutni respiratorni distres sindrom
  • Erektilna disfunkcija
  • Ciroza jetre
  • HIV

Gdje dobiti dodatne praktične informacije?

Zavod “Mehmedbašić” duži niz godina uspješno sarađuje sa kompanijom BioSave. Stručni tim BioSave vam svakodnevno stoji na raspolaganju za dodatne informacije koje se odnse na pohranu matičnih ćelija, njihovu primjenu, dodatnu podršku u procesu liječenja ako to bude potrebno. BioSave tim vam stoji na raspolaganju i za ostalu paletu savemenih medicinskih tehnologija koje se svakodnevno primjenjuju sa ciljem očuvanja zdravlja.

Eldar dr. Mehmedbašić

Zaposlen sam u Zavodu „Mehmedbašić“ od 2009. godine. Specijalizantski staž sam obavljao u Opštoj bolnici Sarajevo na Odjeljenju za ginekologiju i akušerstvo te na Ginekološko-akušerskoj klinici, Kliničkog centra Univerziteta u Sarajevu. Specijalista sam ginekologije i opstetricije od 2016. godine.
Moji članci Više o meni
Kalendar ovulacije
Kalkulator trudnoće
BMI Kalkulator